“I think that for the first time in a long time, we will see a buyer looking for a barrel of oil, as opposed to a barrel of oil looking for a buyer”

 Quote van Jeff Miller, CEO Halliburton

Energiemarkt

Wereldwijd hebben politici te kampen met hoge energieprijzen. Prijsschokken, schaarste en energie-armoede liggen op de loer na 2 jaar onder-investering in de olie- en gasindustrie. Deze fossiele brandstoffen zullen echter tijdens de energie transitie een belangrijke rol blijven spelen.

Volgens Amin Nasser van Aramco op het World Petroleum Congress in Houston, Texas: “But admitting this reality will be far easier than dealing with energy insecurity, rampant inflation and social unrest as the prices become intolerably high and seeing net zero commitments by countries start to unravel”.

De vraag naar olie blijft stijgen terwijl de investeringen 23% lager zijn dan voorheen. Volgens een rapport van IHM Markit en International Energy Forum moeten de investeringen in olie en gas terugkeren naar pre-lockdown niveau tot en met 2030 om de balans te herstellen. Dit betekent een jaarlijkse investering van $525 miljard tot het eind van het decennium. Moody’s gaf in oktober al aan dat de wereldwijde upstream uitgaven met 54% moeten stijgen, om een volgende aanbodschok te voorkomen.

Ruwe olie

Volgens het International Energy Agency (IEA) is er weer een olieoverschot en nemen de voorraden toe. De Brent spread (prijsverschil februari-maart 2022) stond hierdoor even in lichte contango, maar is op moment van schrijven weer in lichte backwardation. Dit betekent dat er voldoende aanbod is op korte termijn. Naast de vrijgave van de Strategic Petrol Reserve (SPR) en de geleidelijke productieverhoging van OPEC+, zullen de VS, Canada en Brazilië volgend jaar meer gaan produceren. De vooruitzichten voor de olievraag blijven onduidelijk, een wild card.

De vooruitzichten van de Energy Information Administration (EIA) voor schalieproductie zijn optimistisch te noemen met 69% van de olieproductie in de VS, en 77% van alle gasproductie in de VS tussen 2020 en 2050. Een dergelijke voorspelling is van belang voor de wereld, aangezien de olieproductie in de VS verantwoordelijk was voor 73% van de wereldwijde aanbodgroei tussen 2008 en 2018. Olie uit schalie wordt overigens “tight oil” genoemd. Toekomstige productie zal waarschijnlijk lager zijn dan de EIA voorspelt, vooral in het latere deel van de 2020-2050 periode. De schalie revolutie begon in Barnett Shale, Texas. De productie op deze locatie is al met 60% gedaald sinds de piek in 2011. De overwinsten die momenteel worden gemaakt in de energie-industrie worden voor een deel gebruikt om aandelen terug te kopen.

JP Morgan stelt dat de netto welvaart van huishoudens op een all time high staat in veel ontwikkelde landen. Met volle spaarpotten en gunstige arbeidsmarktomstandigheden, zal de schuldcapaciteit komende jaren stijgen en hierdoor ook de consumptie. JPM verwacht dan ook dat door de levendige economie de olieprijs in 2022 op een niveau van $125 kan staan. Voor 2023 verwacht de zakenbank een prijs van $150 vanwege de beperkte capaciteit van OPEC om de productie te verhogen.

Hieronder zijn de dagelijkse en wekelijkse cloud charts van de contractprijs van Brent februari 2021 afgebeeld. De olieprijs bevindt zich onder de dagelijkse cloud, dat duidt op korte termijn zwakte dan wel consolidatie. Op weekbasis is de opwaartse trend duidelijk aanwezig, aangezien de prijs boven de cloud handelt.

Prijs Ruwe olie – Brent Feb 2022 ($/barrel) – daily (links) en weekly (rechts) candle, log scale inclusief Ichimoku cloud als steungebied.

                                                                                          Ichimoku betekent ‘in één oogopslag’.

Elektriciteit

Voorspellingen van kouder weer en politiek gekonkel over het activeren van Nord Stream 2 zorgde afgelopen maandag voor een rally in de aardgasprijs. Hierdoor stegen de elektriciteitsprijzen op het Europese continent naar recordhoogten. In Duitsland bereikte de prijs een niveau van € 205 per MWh en in Frankrijk handelde de prijs op € 329 per MWh. De Day-Ahead prijzen handelden deze week ook in Zwitserland, Oostenrijk, Italië, Slovenië, Kroatië, Servië en Hongarije boven € 300.

Kalenderjaren van Dutch Baseload Power staan inmiddels stevig boven € 200 voor jaar 2022 en boven € 100 voor jaar 2023 zoals hieronder is afgebeeld.

Prijs Baseload Elektriciteit leverjaar 2022 & 2023 (eur/MWh) – weekly candle, log scale inclusief 5 week exponentieel voortschrijdend gemiddelde (EMA)

 

Gas

De Europese gasprijzen staan op recordhoogten doordat de gasvoorraad in hoog tempo wordt leeg getrokken. Citigroup zei op maandag dat Europese gasprijzen door het dak gaan door de nervositeit rondom de vraag in de resterende wintermaanden. Daarnaast wist de bank ook een positieve noot te melden: de fysieke gasmarkt is minder krap dan 4 tot 6 weken geleden.

De Duitse minister van buitenlandse zaken, Annalena Baerbock, heeft aangegeven dat de drie regeringspartijen (Sociaal Democraten, Groenen en Vrije Democraten) het met elkaar eens zijn dat Nord Stream 2 pijpleiding niet voldoet aan de vereisten van de Europese energiewet. Al eerder hadden Duitse energieregelgevers het certificeringsproces uitgesteld en had de VS sancties opgelegd bij bedrijven die betrokken zijn bij de bouw van de pijpleiding. Baerbock zei ook dat geopolitieke onzekerheden in Oekraïne ook een factor waren. De vorige Duitse regering heeft met de VS afgesproken dat bij verdere escalatie de pijpleiding niet operationeel mag worden.

Nieuwsbureau Bloomberg rapporteert dat het documenten heeft ingezien waarin duidelijk wordt dat Europese leiders willen voorkomen dat gascontracten voorbij 2049 met Rusland worden afgesloten. Dat is exact het tegenovergestelde van wat Rusland wil.

Zie onderstaande grafieken voor leverjaar 2022 en 2023. Waar leverjaar 2023 vorige week uitbrak boven de piek van begin oktober, heeft leverjaar 2022 deze week een inhaalslag gemaakt. De prijs van het front jaar staat bijna 2x zo hoog als het jaar daarop. De zomerprijs is vorige week sterk gestegen. De prijs voor Q1 lijkt deze week het stokje te hebben overgenomen.

Prijs TTF Gas leverjaar 2022 en 2023 (eur/MWh) – weekly candle, log scale inclusief 5-week exponentieel voortschrijdend gemiddelde (EMA)

Steenkool

Groot-Brittannië en Zweden hebben kolencentrales moeten opstarten dit jaar. In het geval van Groot-Brittannië is dat nodig geweest om het elektriciteitsaanbod met de vraag te matchen. In Zweden is opwek via kolen nodig geweest om elektriciteit naar Polen te exporteren om aldaar blackouts te voorkomen. Het tekort in Polen werd veroorzaakt door weinig wind en uitval van een aantal elektriciteitscentrales.

 

 

 

 

 

China doet er alles aan om de kolenprijs laag te houden. Een kunstmatig verhoogd aanbod, dan wel kunstmatige verlaging van de prijs, betekent een onnatuurlijk hoge vraag en het doorschuiven van het probleem. Met als gevolg een hogere prijs in de toekomst, het bekende spelletje van “wack a mole”.

Prijs ICE Coal 2022 (usd/t) – weekly candle, log scale inclusief 5-week exponentieel voortschrijdend gemiddelde

Emissierechten

De emissieprijs is recent uitgebroken uit een ‘horizontale’ range. Deze prijs heeft eind november nog wat rugwind ontvangen na berichten over een beoogde Duitse bodemprijs op nationaal niveau van € 60. Dit voor het geval er geen afspraken in Europees verband gemaakt kunnen worden. De prijs heeft inmiddels € 90 aangetikt en is teruggevallen naar € 80, waar het steun heeft gevonden. De interesse van marktparticipanten in opties tussen € 80-100 is beperkt. Dat is mogelijk een reden dat de prijsrally hier pauzeert. Mocht deze interesse wel ontstaan, zullen verkopers van callopties hun risico moeten afdekken door CO2-rechten te kopen in de markt.

 

 

Het gebrek aan interesse in out-of-the-money callopties zou dus ook opgevat kunnen worden als een contrair bullish signaal.

De Relative Strength Indicator (RSI), onder de grafiek is een indicator om in de gaten te houden.

 

 

 

 

Prijs Emissierechten – Dec-22 contract EEX (eur/t) – weekly candle, log scale 

Extra grafieken

 

 

Een stijging van 1,1% naar 6,8% in 12 maanden. De snelheid van CPI stijging is het hoogst sinds begin 50-er jaren.

 

 

 

De Europese energiecrisis weergegeven door de spread tussen Europese en Amerikaanse termijncontracten gas.